Crashe gier na Intel 13. i 14. generacji: poprawka, która się liczy

Gra na Unreal Engine zamyka się podczas ładowania z błędem dekompresji shaderów. Inna twierdzi, że zabrakło jej pamięci wideo na karcie graficznej, która ma jej pod dostatkiem. Programy, które mocno obciążają procesor na wielu wątkach, takie jak benchmark albo koder wideo, też mogą się wysypywać, a cały komputer może się zawiesić. Jeśli procesor to desktopowy układ Intel Core 13. lub 14. generacji, ten obraz ma udokumentowaną przyczynę sprzętową, a poprawka Intela to aktualizacja firmware'u, która zapobiega uszkodzeniu, zamiast je naprawiać.

Jak wyglądają te crashe

Według Intela niestabilność objawia się zwykle uporczywymi crashami aplikacji i powtarzającymi się zawieszeniami. RAD Game Tools, twórca oprogramowania do kompresji danych Oodle, zgłasza crashe w grach zbudowanych na Unrealu, a przy uruchamianiu gry na Unreal Engine błędy tego typu:

DecompressShader(): Could not decompress shader (GetShaderCompressionFormat=Oodle)

RAD dodaje, że problem może się też objawiać komunikatem o błędzie GPU, na przykład fałszywymi błędami „out of video memory”, mimo że jego przyczyną jest procesor.

Żaden z tych komunikatów sam w sobie nie dowodzi, że winny jest procesor. Grze może naprawdę zabraknąć pamięci wideo, a crash może mieć inne przyczyny; dlaczego gra się wysypała? opisuje, gdzie Windows zapisuje każdy rodzaj.

Co odkrył Intel

Intel nazywa ten problem Vmin Shift Instability. Vmin to minimalne napięcie robocze, którego potrzebuje rdzeń. Aktualizacja Intela z sierpnia 2024 opisuje znaczny wzrost minimalnego napięcia roboczego (Vmin) na wielu rdzeniach dotkniętych procesorów, spowodowany podwyższonymi napięciami, i dodaje, że zdarzenia podwyższonego napięcia mogą się z czasem kumulować.

W oświadczeniu o przyczynie źródłowej z września 2024 Intel wskazał jako źródło problemu obwód drzewa zegarowego w rdzeniu IA, szczególnie podatny na starzenie się, czyli spadek niezawodności, przy podwyższonym napięciu i temperaturze, i wymienił cztery warunki, które go napędzają, każdy z własnym środkiem zaradczym:

W maju 2025 Intel wydał mikrokod 0x12F jako uzupełnienie aktualizacji mikrokodu 0x12B, po zbadaniu ograniczonej liczby zgłoszeń dotyczących systemów pracujących bez przerwy przez wiele dni przy niskiej aktywności i obciążeniach na niewielu wątkach. Intel mówi, że 0x12F nie zmienia ustaleń co do przyczyny źródłowej, a jego własne testy w porównaniu z 0x12B, łącznie z grami, wypadły w granicach zmienności między kolejnymi przebiegami.

Według stanu na październik 2026 artykuł pomocy Intela na ten temat (000102331, ostatnio przejrzany w lipcu 2026) wymaga dwóch rzeczy: odpowiednich ustawień Intel Default Settings w BIOS-ie oraz najnowszej wersji BIOS-u zawierającej mikrokod 0x12F lub nowszy.

Których procesorów to dotyczy

Tylko procesorów desktopowych: Intel mówi, że jego procesory mobilne 13. i 14. generacji nie są dotknięte problemem. Przedłużenie gwarancji Intela obejmuje te modele desktopowe:

Jako niedotknięte problemem Intel wymienia: desktopowe i mobilne procesory Core 12. generacji, desktopowe procesory Core i5 (bez K) i i3 13. i 14. generacji, mobilne procesory 13. i 14. generacji łącznie z serią HX, procesory Xeon oraz Core Ultra (seria 1). Późniejsze rodziny Arrow Lake i Lunar Lake też nie są dotknięte. Intel mówi także, że większość desktopowych procesorów 13. i 14. generacji nie jest dotknięta problemem, a mimo to zaleca najnowszy BIOS i Intel Default Settings każdemu ich właścicielowi.

Jak wgrać poprawkę na swój komputer

Poprawka trafia do komputera przez BIOS. Intel zapowiedział, że 0x129 nie będzie dostępny przez aktualizacje systemu operacyjnego i że 0x12B musi zostać wgrany przez aktualizację BIOS-u.

1. Ustal, jaką masz płytę główną. Przewodnik Intela po BIOS-ie sugeruje otwarcie Informacji o systemie (msinfo32) i odczytanie wierszy „BaseBoard Manufacturer” i „BaseBoard Product” (producent i produkt płyty głównej). W gotowym komputerze stacjonarnym BIOS pochodzi od producenta systemu.
2. Pobierz najnowszy BIOS dla dokładnie tego modelu ze strony pomocy producenta płyty albo systemu albo wyszukaj płytę w Product Compatibility Tool Intela pod adresem compatibleproducts.intel.com. Według stanu na październik 2026 Intel wymaga wersji zawierającej mikrokod 0x12F lub nowszy.
3. Zanim wgrasz BIOS, zapisz wszystko, co w nim zmieniłeś. Intel ostrzega, że aktualizacja przywraca ustawienia BIOS-u do wartości domyślnych, więc ustawiony wcześniej profil pamięci trzeba będzie ustawić ponownie. Intel wymienia też ryzyko uszkodzenia, jeśli podczas trwającej kilka minut aktualizacji zabraknie zasilania albo nastąpi awaria.
4. Jeśli włączony jest BitLocker albo szyfrowanie urządzenia, najpierw wstrzymaj ochronę albo upewnij się, że masz klucz odzyskiwania. Microsoft wymienia aktualizację oprogramowania układowego BIOS lub UEFI wśród zmian, które mogą wywołać odzyskiwanie BitLockera; Secure Boot i TPM dla anti-cheatów wyjaśnia oba kroki.
5. Po aktualizacji wybierz w BIOS-ie profil Intel Default Settings, który Intel zaleca wszystkim właścicielom desktopów 13. i 14. generacji.

Praca powyżej tych ustawień domyślnych to twoja decyzja, ale Intel zaznacza, że podkręcanie „may void their warranty and/or affect system health” (może unieważnić gwarancję i/lub wpłynąć na stan systemu), a zasilanie powyżej wytycznych Intela to pierwszy z czterech warunków w tabeli.

Jeśli crashe zaczęły się przed aktualizacją

Zainstaluj aktualizację mimo to i znaj jej granicę. Intel opisuje ograniczenie napięcia w 0x129 jako środek zapobiegawczy dla procesorów, które nie wykazują objawów niestabilności. RAD mówi bardziej wprost o układach, które już są niestabilne: według niego, gdy ta degradacja już nastąpiła, jest niestety nieodwracalna, a kiedy crashe się zaczną, na rozwiązanie programowe jest już za późno.

Jeśli crashe trwają na nowym BIOS-ie z Intel Default Settings, a inne przyczyny zostały wykluczone, procesor jest kandydatem do wymiany. Według stanu na październik 2026 Intel przedłuża gwarancję o dwa lata dla kwalifikujących się procesorów, „providing coverage for up to five (5) years from the original date of purchase” (co daje ochronę do pięciu lat od pierwotnej daty zakupu). Szczegóły gwarancji mówią, z kim się kontaktować:

• Procesor w wersji pudełkowej, kupiony samodzielnie: Intel Customer Support.
• Procesor w wersji tray: miejsce, w którym go kupiłeś.
• Gotowy komputer stacjonarny od OEM albo integratora systemów: producent systemu.

Przedłużenie dotyczy nowych i wcześniej kupionych procesorów z listy powyżej, klientów na całym świecie, a obowiązują standardowa procedura i warunki gwarancyjne Intela. Jeśli wcześniejsza prośba o wymianę procesora pudełkowego została odrzucona, Intel prosi o ponowny kontakt z Intel Customer Support.

Co nie pomaga

• Czekanie na Windows Update. Drogą Intela dla tych aktualizacji mikrokodu jest BIOS.
• Wymiana karty graficznej albo ponowna instalacja jej sterownika z powodu komunikatu „out of video memory”. RAD mówi, że ten komunikat może pochodzić od procesora. Jeśli naprawdę może ci brakować pamięci wideo, Za mało VRAM pokazuje, jak to sprawdzić, zanim cokolwiek kupisz.
• Ponowna instalacja Windows albo gry na procesorze, który już uległ degradacji. Według RAD żadne oprogramowanie nie odwraca tego uszkodzenia.
• Dokładanie napięcia, żeby crashe ustały. Intel mówi, że dotknięty obwód jest podatny na starzenie przy podwyższonym napięciu i że zdarzenia podwyższonego napięcia przyczyniają się do wzrostu Vmin.

Powiązane

• Dlaczego gra się wysypała? Monitor niezawodności i Podgląd zdarzeń
• Temperatury CPU i GPU podczas gry
• Czy twój RAM działa z nominalną prędkością?
• Za mało VRAM
• Nagłe spadki FPS w grach